วันอาทิตย์ที่ 30 พฤษภาคม พ.ศ. 2553

สปสช.เตรียมพัฒนาข้อมูลประกันสุขภาพภูมิภาค

เตรียมพัฒนาการเชื่อมต่อข้อมูลด้านหลักประกันสุขภาพของภูมิภาค พร้อมกำหนดกรอบความร่วมมือเพื่อผลักดันให้ประเทศสมาชิกขับเคลื่อนนโยบายด้าน หลักประกันสุขภาพให้ครอบคลุม ...

วันนี้ ( 9 ต.ค.) นายแพทย์วินัย สวัสดิวร เลขาธิการสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.) ในฐานะที่ได้รับเลือกให้เป็นประธานสมาคมประกันสังคมแห่งอาเซียน (ASEAN Social Security Association Board Meeting: ASSA) ครั้งที่ 24 กล่าวว่า การประชุมคณะกรรมการ ASSA ซึ่งไทยเป็นเจ้าภาพจัดขึ้น ระหว่างวันที่ 8-9 ตุลาคมนี้ มีผู้บริหารและเจ้าหน้าที่จากหน่วยงานด้านประกันสังคม ประกันสุขภาพ และเป็นสมาชิก ASSA จำนวน 19 หน่วยงาน จากประเทศอาเซียน 8 ประเทศเข้าร่วมแลกเปลี่ยนประสบการณ์ และถ่ายทอดเทคโนโลยีระหว่างกัน เพื่อเรียนรู้วิธีขยายหลักประกันสุขภาพให้ครอบคลุมมากยิ่งขึ้น ทั้งนี้ ข้อสรุปจากที่ประชุมจะเป็นกรอบความร่วมมือระดับภูมิภาค เพื่อเป็นข้อเสนอให้ประเทศสมาชิกนำไปเป็นแนวทางในการผลักดันนโยบายด้านหลัก ประกันสุขภาพของตนเองต่อไป

นายแพทย์วินัย สวัสดิวร กล่าวอีกว่า สำหรับประเด็นที่ไทยนำเสนอต่อที่ประชุมมี 2 เรื่องหลัก คือ การดูแลผู้ป่วยไตวายเรื้อรัง ด้วยวิธีล้างไตผ่านทางช่องท้อง และวิธีการบริหาร กลไกการจ่ายชดเชยค่ารักษาพยาบาลผู้ป่วยใน (DRG) ซึ่ง สปสช. มีความก้าวหน้ามากกว่าประเทศส่วนใหญ่ในอาเซียน และขณะนี้ประเทศเวียดนามและอินโดนีเซีย ก็ได้เข้ามาศึกษากลไกการจ่ายชดเชยค่ารักษาพยาบาลผู้ป่วยในเพื่อไปประยุกต์ ใช้ในประเทศตนเองด้วย

วันศุกร์ที่ 21 พฤษภาคม พ.ศ. 2553

นวัตกรรมตรวจหาโรคจากยีน อีกความก้าวหน้าช่วยดูแลสุขภาพ

จากสภาพบ้านเมืองที่กำลังวุ่นวายอยู่ในขณะนี้ ได้ก่อความเครียดให้กับคนกรุงเทพฯโดยไม่รู้ตัว และเจ้าความเครียดนี่เองที่เป็นอีกหนึ่งต้นตอสำคัญที่กระตุ้นให้เกิดโรคร้ายตามมา เนื่องจากโรคบางโรคไม่มีอาการแสดงออกให้เห็นชัดเจนตั้งแต่ระยะเริ่มแรก แต่จะแสดงออกเมื่อโรคดังกล่าวถึงระยะสุดท้ายแล้ว ซึ่งมีความเสี่ยงสูงต่อการเสียชีวิตได้เร็ว แต่ด้วยวิวัฒนาการทางการแพทย์ที่ก้าว หน้ามากขึ้น วงการแพทย์ ได้นำเสนอนวัตกรรมการตรวจหาโรคจากยีน ซึ่งเป็นเทคนิคการตรวจแบบใหม่ ล่าสุด และเมืองไทยได้นำมาใช้แล้ว โดยทีมแพทย์ที่มีความเชี่ยวชาญเฉพาะทาง โรงพยาบาลกรุงเทพ เพื่อประเมินความเสี่ยงของโรคในอนาคต ผ่านยีนของมนุษย์ ซึ่งเรียกว่า การตรวจพันธุกรรม หรือ Preventive genetic testing โดยการนำเนื้อเยื่อบุกระพุ้งแก้มของมนุษย์ไปตรวจประเมิน ก็จะสามารถทราบผลได้แล้วว่าคุณมีความเสี่ยงต่อโรคร้ายอะไรบ้าง เพื่อใช้เป็นข้อมูลในการวางแผนดูแลสุขภาพได้อย่างเหมาะสม และไม่สายเกินแก้ ถ้าตรวจพบความเสี่ยงของโรคดังกล่าวตั้งแต่ระยะเริ่มแรก

พญ.จิตแข เทพชาตรี อายุรแพทย์ด้านเวชศาสตร์ชะลอวัย โรงพยาบาลกรุงเทพ เผยว่า การตรวจด้วยวิธี Preventive genetic testing เป็นการศึกษาถึงความแตกต่างทางพันธุกรรม ทำให้ทราบถึงความแตกต่างของมนุษย์ในแต่ละบุคคล โดยเฉพาะความแตกต่างของโรค ซึ่งสามารถค้นหาความเสี่ยงได้จากการตรวจผ่านยีนของมนุษย์ จะเป็นข้อมูลเพื่อควบคุมความเสี่ยงไม่ให้ลุกลามไปมากกว่านี้ กล่าวคือ ทำให้ บุคคลที่ทราบว่ามีความเสี่ยงต่อโรคบางอย่าง อาทิ โรคหัวใจ โรคหลอดเลือดสมอง โรคมะเร็งต่อมลูกหมาก โรคกระดูกพรุน โรคอ้วน โรคมะเร็งเต้านม โรคทางผิวหนัง โรคผมบางจากพันธุกรรมในเพศชาย และโรคผมร่วงเฉพาะจุด ฯลฯ ได้ตระหนักถึงอันตรายที่อาจเกิดขึ้น จนสามารถทำให้เกิดการเฝ้าระวัง นำไปสู่การตรวจพบ และรักษาตั้งแต่ระยะเริ่มต้น

นอกจากนี้ ยังช่วยในการวางแผนป้องกันโรค และรักษาได้อย่างเฉพาะเจาะจงในแต่ละบุคคล โดยผู้ป่วยสามารถเลือกรับการรักษาที่เหมาะสมกับร่างกายของตน ทั้งปริมาณและชนิดของยาที่ใช้ รวมถึงปริมาณฮอร์โมนทดแทนที่เหมาะสม และที่สำคัญ ผู้ป่วยสามารถปรับเปลี่ยนวิถีชีวิต การออกกำลังกาย การรับประทานอาหาร รวมถึงเลือกรับประทานอาหารเสริมให้สอดคล้องกับร่างกายของตน นำไปสู่สุขภาพที่แข็งแรง คุณภาพชีวิตที่อยู่ดีมีสุข

การตรวจด้วยวิธี Preventive genetic testing นี้ สะดวกรวดเร็ว เพียงงดน้ำงดอาหารก่อนการตรวจเพียง 1 ชั่วโมง จากนั้นแพทย์จะทำการซักประวัติ ตรวจร่างกาย และใช้ไม้สำลีขูดเบาๆที่กระพุ้งแก้ม เพื่อนำเนื้อเยื่อบุกระพุ้งแก้มไปตรวจ จากนั้นภายใน 4 สัปดาห์ก็จะได้รับผลตรวจ พร้อมคำแนะนำจากแพทย์ในการวางแผนการใช้ชีวิตให้เกิดสุขภาพที่แข็งแรงสมบูรณ์โดยเหมาะสมและถูกต้องตามพิมพ์เขียวของตัวเราอีกด้วย

วันอาทิตย์ที่ 16 พฤษภาคม พ.ศ. 2553

ปัญหาสุขภาพของสุภาพบุรุษสูงวัย...กับเรื่องน้องชายขี้เกียจ

“นกเขาไม่ขัน” นับเป็นปัญหาหนึ่งที่สร้างความกังวลใจให้กับสุภาพบุรุษสูงวัย หากมองในแง่คุณภาพชีวิตแล้ว มักมีผลกระทบต่อชีวิตของครอบครัว ทำลายความมั่นใจ และพาลทำให้คุณภาพชีวิตแย่ลงด้วย นพ.บุญเลิศ สุขวัฒนาสินิทธิ์ ศัลยแพทย์ระบบทางเดินปัสสาวะ โรงพยาบาลเวชธานี ได้ไขปัญหาเกี่ยวกับเรื่องนี้ว่า ภาวะแบบนี้ในทางการแพทย์เรียกว่า E.D. (Erectile Dysfunction) หรือ เซ็กส์เสื่อม ซึ่งมาจากปัจจัยหลายประการ ได้แก่

ปัจจัยทางร่างกาย

อายุมาก เมื่ออายุมากขึ้นฮอร์โมนเพศก็จะลดลงทั้งชายและหญิง ซึ่งส่งผลให้อารมณ์ทางเพศลดลงด้วย สาเหตุเพราะคนวัยนี้มักมีคอเรสเตอรอลในเส้นเลือดที่สะสมมาเป็นเวลานาน ทำให้เกิดเป็นโรคเบาหวานเพิ่มขึ้น ส่งผลต่อความสมบูรณ์ของหลอดเลือด และเวลาที่อวัยวะเพศกำลังจะแข็งตัวเส้นเลือดจะมีการขยาย แต่พอผนังหลอดเลือดหนาจะขาดความยืดหยุ่น การขยายตัวของเส้นเลือดที่ไปเลี้ยงอวัยวะดังกล่าวก็จะเป็นไปได้ยาก



ระบบประสาทผิดปกติ อาจจะเกิดจากอุบัติเหตุหรือโรคที่ทำให้การเชื่อมประสาทระหว่างระบบประสาทส่วนกลางไปยังอวัยวะเพศผิดปกติ เช่น ไขสันหลังกระทบกระเทือนจากอุบัติเหตุ โรคกระดูกสันหลังทรุดตัวจากกระดูกพรุน ทำให้กระดูกทับเส้นประสาท โรคเส้นโลหิตในสมองตีบหรือแตก หรือภายหลังการผ่าตัดต่อมลูกหมาก เป็นต้น

การบาดเจ็บที่อวัยวะเพศอย่างรุนแรง บางคนอาจเกิดอุบัติเหตุที่ส่งผลต่ออวัยวะเพศโดยตรงหรือเกิดการคดงอขึ้น เมื่ออวัยวะเพศกำลังจะแข็งตัวก็เกิดอาการเจ็บปวดจนไม่สามารถแข็งตัวได้

โรคประจำตัว ส่วนใหญ่เป็นโรคที่ลดการไหลเวียนของโลหิตเข้าสู่อวัยวะเพศ เช่น โรคเบาหวาน ไขมันในเลือดสูง ผนังหลอดเลือดแดงหนาและแข็ง โรคความดันโลหิตสูง เนื่องจากการแข็งตัวของอวัยวะเพศขึ้นกับการมีเลือดที่ไหลเวียนเข้าสู่อวัยวะเพศจำนวนเพียงพอ ดังนั้นโรคที่มีผลต่อหลอดเลือดย่อมทำให้เกิดปัญหาการไม่แข็งตัวขึ้นได้

ผลข้างเคียงจากการใช้ยา ยาบางชนิดอาจมีผลต่อการเสื่อมสมรรถภาพทางเพศได้ เช่น ยากล่อมประสาท ยารักษาอาการซึมเศร้า ยาต้านมะเร็ง เป็นต้น

พฤติกรรมเสี่ยงต่างๆ เช่น การสูบบุหรี่จัด การดื่มแอลกอฮอล์ การใช้สารเสพติด คนที่ไม่ค่อยออกกำลังกาย

ปัจจัยทางจิตใจ

ความไม่มั่นใจ กังวล หรือความเครียด มีผลทำให้ไม่มีอารมณ์ที่จะคิดถึงเรื่องเซ็กส์ จิตใจที่เป็นกังวลเรื่องงานอาจทำให้น้องชายไม่แข็งตัวพอที่จะมีเพศสัมพันธ์ได้ หรือผู้ชายบางคนเคยหลั่งเร็วก็เกิดความไม่มั่นใจ กังวล จนเป็นสาเหตุทำให้ไม่มีอารมณ์ทางเพศไปเลย

โรคซึมเศร้า ผู้ป่วยที่เป็นโรคซึมเศร้าจะไม่ค่อยมีอารมณ์ทางเพศอยู่แล้ว

สัญญาณเตือนของภาวะ E.D.

ความต้องการทางเพศลดลง เช่น เมื่อก่อนเคยมีความต้องการทางเพศสัปดาห์ละ 3-4 วัน ตอนนี้เหลือ 1-2 ครั้ง หรืออาจจะไม่มีความต้องการทางเพศเลย

ความถี่ในการมีเพศสัมพันธ์ ถึงแม้ว่าผู้ชายจะไม่มีความต้องการทางเพศ แต่เมื่อฝ่ายหญิงมากระตุ้นก็ยังมีอารมณ์เหมือนเดิม แต่ถ้าผู้ชายคนไหนที่มีสิ่งมากระตุ้นแล้วยังไม่มีอารมณ์ทางเพศก็ถือว่าเริ่มมีอาการเสื่อมสมรรถภาพทางเพศแล้ว

การหลั่งเร็ว ถือว่าเป็นสัญญาณเตือนที่ชัดเจนมาก เพราะคนที่อวัยวะเพศไม่ค่อยแข็งตัวนั้นก็ต้องรีบปฏิบัติภาระกิจเพราะกลัวว่าอวัยวะเพศจะอ่อนตัวก่อนภาระกิจจะเสร็จสิ้น จึงส่งผลให้เกิดการหลั่งเร็วขึ้น หรือในรายที่เป็นมากๆ อวัยวะเพศจะอ่อนตัวก่อนถึงเส้นชัย

สัญญาณตอนรุ่งสาง เช่น เมื่อก่อนตื่นนอนตอนเช้าน้องชายมักจะเยียดตัวขึ้นรับอรุณ แต่ถ้าเช้าวันไหนเริ่มสังเกตว่าเจ้านกเขาไม่ค่อยโก่งคอตีปีกให้อุ่นใจ นั่นเป็นสัญญาณเตือนแล้วว่าสมรรถภาพทางเพศเริ่มถดถอย ไม่ควรปล่อยละเลยรีบปรึกษาผู้เชี่ยวชาญหาทางแก้ไข

เทคนิคฟิตน้องชายให้กลับมาสู้อีกครั้ง

หลังจากที่สังเกตตัวเองว่าเริ่มมีอาการเสื่อมดังกล่าวแล้วก็ไม่ควรจะนิ่งนอนใจ ต้องรีบมาพบแพทย์เพื่อขอคำแนะนำหรือหาหนทางการรักษา ซึ่งทางที่ดีควรจะพาภรรยามาพบแพทย์ด้วยเพื่อทำความเข้าใจและเพิ่มประสิทธิภาพในการรักษาให้มากขึ้น นอกจากนี้ความสัมพันธ์ในครอบครัวก็จะไม่ลดน้อยลงไปด้วย โดยวิธีการรักษาของแพทย์มีดังนี้

การใช้ยา ซึ่งจะมีทั้งยาทานเพื่อขยายหลอดเลือดทำให้เลือดไหลเวียนมาที่อวัยวะเพศได้สะดวกขึ้น การให้ยาปรับฮอร์โมนเพศชายหรือการใช้ยาฉีด ที่ฉีดเข้าไปที่อวัยวะเพศโดยตรง และยาสอดโดยต้องสอดเข้าไปที่ปลายท่อปัสสาวะเพื่อกระตุ้นให้อวัยวะเพศแข็งตัว ซึ่งจะเลือกใช้วิธีไหนก็ตามแต่สะดวก แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นต้องอยู่ในความดูแลและการวินิจฉัยของแพทย์

การใช้เครื่องปั๊มสูญญากาศ เมื่อใดที่ต้องการมีเพศสัมพันธ์ก็สามารถปั๊มได้ทันที ซึ่งเป็นการปั๊มให้เลือดไหลเวียนไปรวมกันที่อวัยวะเพศทำให้แข็งตัวขึ้น จากนั้นก็ใช้ยางรัดเอาไว้ไม่ให้เลือดไหลย้อนกลับ ซึ่งไม่ต้องกังวลว่าเจ็บเพราะว่าเป็นยางชนิดพิเศษที่เป็นชุดเดียวกับเครื่องปั๊มสุญญากาศ

การผ่าตัดใส่แกนที่อวัยวะเพศ แพทย์จะทำการผ่าตัดใส่แกนตรงกลางอวัยวะเพศ และผ่าตัดใส่ปุ่มปั๊มที่ลูกอัณฑะ เมื่อใดที่ต้องการมีเพศสัมพันธ์ก็ให้บีบปุ่มปั๊มที่ลูกอัณฑะจะทำให้แกนที่ฝังอยู่ตรงกลางอวัยวะเพศแข็งตัวขึ้น ซึ่งแพทย์จะเลือกใช้วิธีนี้เป็นวิธีสุดท้ายหลังจากที่ใช้ยาและใช้การปั๊มสุญญากาศไม่ได้ผลแล้ว

กายภาพน้องชายให้หายขี้เกียจ

หลายคนเข้าใจผิดว่าใช้มาก กระสุนจะหมด แท้จริงแล้วกระสุนไม่มีวันหมด แต่ถ้าหลั่งบ่อยเกินไปร่างกายจะเพลีย น้ำอสุจิจะใสขึ้น แต่ถ้าได้พักสักหน่อยความเข้มข้นของอสุจิจะกลับมา ตราบใดที่ยังมีลูกอัณฑะ ตราบนั้นก็ยังมีการสร้างอสุจิ แต่ในคนสูงอายุอัณฑะจะฝ่อลงจึงมีการสร้างลดลง

ปัจจุบันมีความเชื่อว่า ถ้ามีเลือดมาเลี้ยงอวัยวะเพศมากสม่ำเสมอ จะทำให้สมรรถภาพทางเพศดีขึ้น จึงเป็นที่มาของการให้ยากลุ่มที่ช่วยให้อวัยวะเพศแข็งตัวในปริมาณน้อยๆ ทุกวัน โดยไม่คำนึงถึงว่าจะมีเพศสัมพันธ์หรือไม่



นอกจากนี้ในรายที่เริ่มมีปัญหาการแข็งตัวจะเริ่มให้ยารักษาไวขึ้น เพราะเชื่อว่าเลือดที่มาเลี้ยงอวัยวะเพศมากขึ้นจะช่วยลดการเกิดพังผืดภายใน เรียกว่าเป็นการทำกายภาพน้องชายให้เลือดไหลเวียนสูบฉีดให้น้องชายพองตัวกระปรี้กระเปร่า

โรคเซ็กส์เสื่อม นอกจากจะสร้างความหดหู่ให้กับชีวิตคู่แล้วยังเป็นสัญญาณเตือนอันตรายของโรคร้ายแรงอื่นๆ ที่กำลังจะตามมา ดังนั้นจึงไม่ควรรีรอหรืออายที่จะพบแพทย์ เพราะยิ่งรีบรักษาให้หายก็จะยิ่งช่วยเพิ่มคุณภาพชีวิตทั้งร่างกายและจิตใจ รวมถึงชีวิตคู่ของผู้ป่วยและภรรยาที่บ้านได้อีกด้วย

คลินิกศัลยกรรมระบบทางเดินปัสสาวะ โรงพยาบาลเวชธานี
www.vejthani.com

วันพฤหัสบดีที่ 13 พฤษภาคม พ.ศ. 2553

ลือห่ึ่ง! 'คิม จอง-อิล' ผู้นำโสมแดงสุขภาพทรุด

สื่อจากแดนเกาหลีใต้ลือสะพัดว่า สุขภาพของนายคิม จอง-อิล ผู้นำเกาหลีเหนือ เริ่มแย่ลงทั้งภาวะไตและร่างกายบางซีกเป็นอัมพาต ซึ่งเป็นผลพวงมาจากโรคลมปัจจุบัน..

สำนักข่าวเอเอฟพีรายงานอ้างสำนักข่าวเคซีเอ็นเอ ของเกาหลีเหนือและสำนักข่าวซินหัวของจีีน เมื่อวันที่ 30 มี.ค.ว่า นายคิม จอง-อิล ผู้นำเกาหลีเหนือต้อนรับนายลิ่ว หงไค เอกอัครราชทูตจีนประจำกรุงเปียงยางคนใหม่ เป็นการส่วนตัว โดยรับเป็นเจ้าภาพอาหารมื้อค่ำเมื่อ 29 มี.ค. และการพูดคุยกัันอย่างอบอุ่นกระชับความสัมพันธ์ของสองประเทศคอมมิวนิสต์มากขึ้น กระนั้น ในรายงานข่าวไม่ได้เปิดเผยถึงสถานที่จัดเลี้ยง ซึ่งนายลิ่วส่งสาส์นของประธานาธิบดี หู จิ่นเทา มายังนายคิม ขณะที่นายคิมเผยว่า มิตรภาพที่กลายเป็นประเพณีมายาวนานจะย่ิงมั่นคงแน่นแฟ้นขึ้น

ขณะที่สื่อในเกาหลีใต้อ้างว่า สุขภาพของนายคิม เร่ิมแย่ลงทั้งภาวะไตและร่างกายบางซีกเป็นอัมพาต ผลพวงจากโรคลมปัจจุบันเมื่อปี 2551 นอกจากนี้ นายนัม ซุง-วุก ผอ.สถาบันด้านการวางกลยุทธ์ความมั่นคงแห่งชาติเกาหลีใต้ โยงถึงหน่วยข่าวกรองแห่งชาติเกาหลีใต้ว่า หลักฐานจากภาพที่ปรากฏยืนยันให้เห็นว่า สุขภาพของผู้นำคิมเลวร้ายทั้งป่วยด้วยโรคเบาหวาน ความดันเลือดสูงและคาดว่าต้องเข้ารับการฟอกไตทุก ๆ 2 สัปดาห์

โภชนาการกับสุขภาพ

การที่คนเราจะมีสุขภาพดีหรือไม่นั้น ขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายๆ อย่าง ซึ่งส่วนใหญ่จะอยู่ภายใต้การควบคุมของตัวเอง ส่วนที่นอกเหนือการควบคุมมีน้อย เช่น กรรมพันธุ์ ดังนั้นถ้าเราควบคุมปัจจัยต่างๆ ได้เช่น การเลี้ยงดูตั้งแต่เด็ก การดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง คนส่วนใหญ่ช่วยกันรักษาสิ่งแวดล้อม ในครอบครัวมีความสงบสุขดีคือมีสุขภาพจิตดี และสิ่งที่สำคัญอีกประการหนึ่งคือ การเอาใจใส่เรื่องโภชนาการ ถ้าสามารถควบคุมสิ่งเหล่านี้ได้หมด สุขภาพดีถ้วนหน้าก็คงจะไม่เกินความเป็นจริง

โภชนาการ หมายถึง อาหารที่เรารับประทานเข้าไป แล้วร่างกายนำเอาไปใช้ เพื่อการทำหน้าที่อย่างสม่ำเสมอของอวัยวะที่สำคัญ เช่น หัวใจ ปอด เป็นต้น นอกจากนี้ยังนำไปใช้เพื่อสร้างความเจริญเติบโตของร่างกาย การซ่อมแซมส่วนที่สึกหรอของร่างกาย เราสามารถแบ่งอาหารออกเป็นประเภท โดยอาศัยหลักทางโภชนาการ ได้เป็นโปรตีน คาร์โบไฮเดรต ไขมัน วิตามิน เกลือแร่ และน้ำ ซึ่งมีส่วนสำคัญต่อการทำงานของร่างกายไม่ยิ่งหย่อนไปกว่ากัน

โดยโปรตีน คาร์โบไฮเดรต และไขมัน เมื่อรับประทานเข้าไปร่างกายจะเผาผลาญทำให้เกิดพลังงานได้ ส่วนพวกวิตามิน เกลือแร่ และน้ำ จะเป็นองค์ประกอบที่มีความสำคัญในการทำให้วงจรการทำงานต่างๆ ของร่างกาย ดำเนินต่อไปได้เป็นปกติ ดังนั้นเราทุกคนถ้าหวังที่จะให้ร่างกายมีสุขภาพที่ดี ควรจะต้องสนใจที่จะเรียนรู้ และปฏิบัติตามวิธีการรับประทานอาหารให้ถูกหลักโภชนาการ ไม่มีใครมาช่วยท่านได้ ถ้าท่านไม่ลงมือปฏิบัติเอง

นอกจากนี้ควรรักษาน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ ทุกคนควรชั่งน้ำหนักตนเองอย่างน้อยเดือนละครั้ง ถ้าผอมไปก็กินอาหารที่มีประโยชน์ น้ำหนักจะได้เพิ่ม ถ้าอ้วนไปก็กินให้น้อยลง ร่วมกับการออกกำลังกายให้มากขึ้น ไม่ละเลยตนเองถึงขั้นเกิดภาวะแทรกซ้อนจากอ้วน หรือผอมแล้ว

ความสำคัญของอาหารกับสุขภาพ

กิจกรรมของมนุษย์ในแต่ละวันจำเป็นต้องใช้พลังงาน และสารอาหารที่ร่างกายได้รับจากการรับประทานอาหารในแต่ละมื้อ การรู้จักเลือกรับประทานอาหารให้เหมาะสมกับความต้องการของร่างกาย จะช่วยให้ร่างกายเจริญเติบโตอย่างเต็มที่สมบูรณ์ และมีสุขภาพร่างกายที่แข็งแรง โภชนาการเป็นการศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างอาหารกับกระบวนการต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพ และการเจริญเติบโตของสิ่งมีชีวิต หากสภาพร่างกายได้รับอาหารที่มีสารอาหารครบ และเพียงพอต่อความต้องการ ร่างกายสามารถนำสารอาหารเหล่านั้นไปใช้ได้อย่างเต็มที่ เรียกว่าภาวะโภชนาการที่ดี แต่ถ้าร่างกายได้รับสารอาหารที่ไม่ครบถ้วน และไม่เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย จะเรียกว่าภาวะโภชนาการที่ไม่ดี หรือทุพโภชนาการ

ภาวะโภชนาการต่ำ เป็นสภาวะของร่างกายที่ขาดอาหาร ได้รับสารอาหารต่ำกว่าที่ร่างกายต้องการ หรือรับประทานอาหารไม่ได้เนื่องจากสาเหตุต่างๆ ทำให้เกิดโรคขาดสารอาหารภาวะโภชนาการเกิน เป็นสภาวะของร่างกายที่ได้อาหาร และสารอาหารเกินความต้องการของร่างกาย ทำให้เกิดการสะสมจนเกิดโทษแก่ร่างกาย

ผลทางร่างกายของภาวะโภชนาการ

ขนาดของร่างกาย ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อขนาดของร่างกาย ได้แก่ พันธุกรรม และสิ่งแวดล้อม พันธุกรรมเป็นสิ่งที่ไม่สามารถเปลี่ยนแปลงได้ แต่สภาพแวดล้อม เช่น การรับประทานอาหาร เราสามารถปรับปรุงได้ โดยเลือกรับประทานอาหารให้เพียงพอ และเหมาะสมต่อความต้องการของร่างกาย ก็จะทำให้การเจริญเติบโตของร่างกายเป็นปกติ

ภูมิต้านทานโรค

ผู้ที่ได้รับสารอาหารครบถ้วนตามความต้องการของร่างกาย จะทำให้ร่างกายสามารถสร้างภูมิคุ้มกันโรคต่างๆ ได้ หรือหากได้รับเชื้อโรค ก็สามารถฟื้นตัวได้เร็ว ไม่แก่ก่อนวัย และอายุยืน เมื่อร่างกายมีภูมิคุ้มกันโรค ความเสี่ยงที่จะเสียชีวิตก่อนวัยอันสมควรก็ลดน้อยลง

ผลต่อสติปัญญา และอารมณ์

การรู้จักเลือกรับประทานอาหารที่ดีมีประโยชน์ มีส่วนให้เกิดพัฒนาการทางด้านสมอง มีสติปัญญาที่เฉลียวฉลาด อารมณ์แจ่มใส กระตือรือร้น ปรับตัวเข้ากับสังคมได้ง่าย ผิดกับผู้ที่รับประทานอาหารไม่มีประโยชน์จะทำให้ร่างกายอ่อนแอ พัฒนาการทางด้านสติปัญญาลดน้อยลง อารมณ์หดหู่ ไม่แจ่มใส จนบางครั้งอาจไม่สามารถดำเนินชีวิตร่วมกับผู้อื่นได้อย่างปกติสุข

การบริโภคอาหารเพื่อสุขภาพ

รับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ทุกวัน ไม่รับประทานอาหารที่ซ้ำซาก ควรรับประทานอาหารที่หลากหลาย เพื่อให้ได้สารอาหารครบตามที่ต้องการ รับประทานอาหารที่สะอาดและปลอดภัย เพื่อป้องกันการปนเปื้อนของสิ่งที่เป็นพิษที่มีอยู่ในอาหาร ที่อาจก่อให้เกิดอันตรายต่อตัวผู้บริโภค อาหารปนเปื้อนได้จากหลายสาเหตุ คือ จากเชื้อโรค และพยาธิต่างๆ สารเคมีที่เป็นพิษหรือสารปนเปื้อน หรือโลหะหนักที่เป็นอันตราย ทั้งนี้อาจเกิดจากกระบวนการผลิต ปรุง ประกอบ และจำหน่ายอาหารที่ไม่ถูกสุขลักษณะ หรือสิ่งแวดล้อมที่ไม่เหมาะสม เช่น แผงลอยริมบาทวิถี การใช้สารปรุงแต่งอาหารไม่ได้มาตรฐาน การใช้สารเคมีในการถนอมอาหาร การใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชในปริมาณมาก เป็นต้น

หลักการในการเลือกกินอาหารที่สะอาด ปราศจากการปนเปื้อน ควรเลือกกินอาหารที่สด สะอาด ผลิตจากแหล่งที่เชื่อถือได้ มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ มีกลิ่น รส และสีสันตามธรรมชาติ ในการปรุงอาหารในครัวเรือน ควรเลือกซื้ออาหารที่สด สะอาด มาปรุง ล้างทำความสะอาด ก่อนนำไปปรุงประกอบ ใช้ภาชนะอุปกรณ์ที่สะอาดปลอดภัย ล้างเก็บถูกสุขลักษณะ มีพฤติกรรมบริโภคที่ถูกสุขลักษณะ คือ ล้างมือก่อนบริโภค ใช้ช้อนกลาง

การเลือกซื้ออาหารปรุงสำเร็จ อาหารถุง ควรเลือกซื้อจากร้านจำหน่ายอาหาร หรือแผงลอยที่ถูกสุขลักษณะ ปรุงสุกใหม่ มีการปกปิดป้องกันแมลงวัน บรรจุในภาชนะที่สะอาดปลอดภัยมีการใช้อุปกรณ์หยิบจับ หรือตักอาหารแทนการใช้มือ

รับประทานอาหารไขมันพอเหมาะ เพื่อป้องกันการสะสมไขมันมากเกินไป รับประทานอาหารที่มีเส้นใยอาหารอย่างสม่ำเสมอ เพื่อช่วยระบบการขับถ่าย และลดไขมันในเลือด ควรกินใยอาหารอย่างสม่ำเสมอ ใยอาหารทำให้การขับถ่ายอุจจาระเป็นไปตามปกติ และป้องกันโรคหลายชนิดด้วย ระมัดระวังการรับประทานอาหารที่มีสารก่อมะเร็ง เช่น อาหารประเภททอด ย่าง เผา หรืออาหารที่ไหม้เกรียม ลดปริมาณ และระดับการรับประทานอาหารรสจัด เช่น หวานจัด เปรี้ยวจัด เค็มจัด เผ็ดจัด เพราะจะทำให้เกิดการระคายเคืองต่อเยื่อบุทางเดินอาหาร และอาจก่อโรค เช่น โรคอ้วย โรคเบาหวาน โรคไต โรคกระเพาะ เป็นต้น หลีกเลี่ยงเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ และน้ำอัดลม เพราะเสี่ยงต่อการเป็นโรคต่างๆ เช่น โรคตับแข็ง โรคแผลในกระเพาะอาหาร โรคมะเร็ง ฟันผุ โรคเบาหวาน เป็นต้น

การดื่มเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์นำไปสู่การเกิดอุบัติเหตุบนท้องถนนการเจ็บป่วยด้วยโรคต่างๆ เช่น ความดันโลหิตสูง ตับแข็ง โรคกระเพาะ เป็นต้น เครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ ได้แก่สุรา เบียร์ ไวน์ บรั่นดี กระแช่ ฯลฯ จึงควรหลีกเลี่ยงเครื่องดื่มดังกล่าว ระวังเรื่องดื่มเหล้า แม้ว่าเหล้าที่กินจะถูกเผาผลาญให้กำลังงานได้ก็จริง แต่เราไม่จัดเหล้าเป็นสารอาหาร เพราะผลที่ได้ไม่คุ้มกับอันตรายที่เหล้าคุกคามสุขภาพ คนติดเหล้ามักเป็นโรคขาดสารอาหารได้หลายชนิด เช่น โรคขาดโปรตีน และแคลอรี โรคเหน็บชา เมื่อกินเหล้าไปนานๆ ตับถูกทำลาย ยิ่งทำให้การขาดสารอาหารรุนแรงมากขึ้น
การที่คนเราจะมีสุขภาพดีหรือไม่นั้น ขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายๆ อย่าง ซึ่งส่วนใหญ่จะอยู่ภายใต้การควบคุมของตัวเอง ส่วนที่นอกเหนือการควบคุมมีน้อย เช่น กรรมพันธุ์ ดังนั้นถ้าเราควบคุมปัจจัยต่างๆ ได้เช่น การเลี้ยงดูตั้งแต่เด็ก การดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง คนส่วนใหญ่ช่วยกันรักษาสิ่งแวดล้อม ในครอบครัวมีความสงบสุขดีคือมีสุขภาพจิตดี และสิ่งที่สำคัญอีกประการหนึ่งคือ การเอาใจใส่เรื่องโภชนาการ ถ้าสามารถควบคุมสิ่งเหล่านี้ได้หมด สุขภาพดีถ้วนหน้าก็คงจะไม่เกินความเป็นจริง

โภชนาการ หมายถึง อาหารที่เรารับประทานเข้าไป แล้วร่างกายนำเอาไปใช้ เพื่อการทำหน้าที่อย่างสม่ำเสมอของอวัยวะที่สำคัญ เช่น หัวใจ ปอด เป็นต้น นอกจากนี้ยังนำไปใช้เพื่อสร้างความเจริญเติบโตของร่างกาย การซ่อมแซมส่วนที่สึกหรอของร่างกาย เราสามารถแบ่งอาหารออกเป็นประเภท โดยอาศัยหลักทางโภชนาการ ได้เป็นโปรตีน คาร์โบไฮเดรต ไขมัน วิตามิน เกลือแร่ และน้ำ ซึ่งมีส่วนสำคัญต่อการทำงานของร่างกายไม่ยิ่งหย่อนไปกว่ากัน

โดยโปรตีน คาร์โบไฮเดรต และไขมัน เมื่อรับประทานเข้าไปร่างกายจะเผาผลาญทำให้เกิดพลังงานได้ ส่วนพวกวิตามิน เกลือแร่ และน้ำ จะเป็นองค์ประกอบที่มีความสำคัญในการทำให้วงจรการทำงานต่างๆ ของร่างกาย ดำเนินต่อไปได้เป็นปกติ ดังนั้นเราทุกคนถ้าหวังที่จะให้ร่างกายมีสุขภาพที่ดี ควรจะต้องสนใจที่จะเรียนรู้ และปฏิบัติตามวิธีการรับประทานอาหารให้ถูกหลักโภชนาการ ไม่มีใครมาช่วยท่านได้ ถ้าท่านไม่ลงมือปฏิบัติเอง

นอกจากนี้ควรรักษาน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ ทุกคนควรชั่งน้ำหนักตนเองอย่างน้อยเดือนละครั้ง ถ้าผอมไปก็กินอาหารที่มีประโยชน์ น้ำหนักจะได้เพิ่ม ถ้าอ้วนไปก็กินให้น้อยลง ร่วมกับการออกกำลังกายให้มากขึ้น ไม่ละเลยตนเองถึงขั้นเกิดภาวะแทรกซ้อนจากอ้วน หรือผอมแล้ว

ความสำคัญของอาหารกับสุขภาพ

กิจกรรมของมนุษย์ในแต่ละวันจำเป็นต้องใช้พลังงาน และสารอาหารที่ร่างกายได้รับจากการรับประทานอาหารในแต่ละมื้อ การรู้จักเลือกรับประทานอาหารให้เหมาะสมกับความต้องการของร่างกาย จะช่วยให้ร่างกายเจริญเติบโตอย่างเต็มที่สมบูรณ์ และมีสุขภาพร่างกายที่แข็งแรง โภชนาการเป็นการศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างอาหารกับกระบวนการต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพ และการเจริญเติบโตของสิ่งมีชีวิต หากสภาพร่างกายได้รับอาหารที่มีสารอาหารครบ และเพียงพอต่อความต้องการ ร่างกายสามารถนำสารอาหารเหล่านั้นไปใช้ได้อย่างเต็มที่ เรียกว่าภาวะโภชนาการที่ดี แต่ถ้าร่างกายได้รับสารอาหารที่ไม่ครบถ้วน และไม่เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย จะเรียกว่าภาวะโภชนาการที่ไม่ดี หรือทุพโภชนาการ

ภาวะโภชนาการต่ำ เป็นสภาวะของร่างกายที่ขาดอาหาร ได้รับสารอาหารต่ำกว่าที่ร่างกายต้องการ หรือรับประทานอาหารไม่ได้เนื่องจากสาเหตุต่างๆ ทำให้เกิดโรคขาดสารอาหารภาวะโภชนาการเกิน เป็นสภาวะของร่างกายที่ได้อาหาร และสารอาหารเกินความต้องการของร่างกาย ทำให้เกิดการสะสมจนเกิดโทษแก่ร่างกาย

ผลทางร่างกายของภาวะโภชนาการ

ขนาดของร่างกาย ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อขนาดของร่างกาย ได้แก่ พันธุกรรม และสิ่งแวดล้อม พันธุกรรมเป็นสิ่งที่ไม่สามารถเปลี่ยนแปลงได้ แต่สภาพแวดล้อม เช่น การรับประทานอาหาร เราสามารถปรับปรุงได้ โดยเลือกรับประทานอาหารให้เพียงพอ และเหมาะสมต่อความต้องการของร่างกาย ก็จะทำให้การเจริญเติบโตของร่างกายเป็นปกติ

ภูมิต้านทานโรค

ผู้ที่ได้รับสารอาหารครบถ้วนตามความต้องการของร่างกาย จะทำให้ร่างกายสามารถสร้างภูมิคุ้มกันโรคต่างๆ ได้ หรือหากได้รับเชื้อโรค ก็สามารถฟื้นตัวได้เร็ว ไม่แก่ก่อนวัย และอายุยืน เมื่อร่างกายมีภูมิคุ้มกันโรค ความเสี่ยงที่จะเสียชีวิตก่อนวัยอันสมควรก็ลดน้อยลง

ผลต่อสติปัญญา และอารมณ์

การรู้จักเลือกรับประทานอาหารที่ดีมีประโยชน์ มีส่วนให้เกิดพัฒนาการทางด้านสมอง มีสติปัญญาที่เฉลียวฉลาด อารมณ์แจ่มใส กระตือรือร้น ปรับตัวเข้ากับสังคมได้ง่าย ผิดกับผู้ที่รับประทานอาหารไม่มีประโยชน์จะทำให้ร่างกายอ่อนแอ พัฒนาการทางด้านสติปัญญาลดน้อยลง อารมณ์หดหู่ ไม่แจ่มใส จนบางครั้งอาจไม่สามารถดำเนินชีวิตร่วมกับผู้อื่นได้อย่างปกติสุข

การบริโภคอาหารเพื่อสุขภาพ

รับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ทุกวัน ไม่รับประทานอาหารที่ซ้ำซาก ควรรับประทานอาหารที่หลากหลาย เพื่อให้ได้สารอาหารครบตามที่ต้องการ รับประทานอาหารที่สะอาดและปลอดภัย เพื่อป้องกันการปนเปื้อนของสิ่งที่เป็นพิษที่มีอยู่ในอาหาร ที่อาจก่อให้เกิดอันตรายต่อตัวผู้บริโภค อาหารปนเปื้อนได้จากหลายสาเหตุ คือ จากเชื้อโรค และพยาธิต่างๆ สารเคมีที่เป็นพิษหรือสารปนเปื้อน หรือโลหะหนักที่เป็นอันตราย ทั้งนี้อาจเกิดจากกระบวนการผลิต ปรุง ประกอบ และจำหน่ายอาหารที่ไม่ถูกสุขลักษณะ หรือสิ่งแวดล้อมที่ไม่เหมาะสม เช่น แผงลอยริมบาทวิถี การใช้สารปรุงแต่งอาหารไม่ได้มาตรฐาน การใช้สารเคมีในการถนอมอาหาร การใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชในปริมาณมาก เป็นต้น

หลักการในการเลือกกินอาหารที่สะอาด ปราศจากการปนเปื้อน ควรเลือกกินอาหารที่สด สะอาด ผลิตจากแหล่งที่เชื่อถือได้ มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ มีกลิ่น รส และสีสันตามธรรมชาติ ในการปรุงอาหารในครัวเรือน ควรเลือกซื้ออาหารที่สด สะอาด มาปรุง ล้างทำความสะอาด ก่อนนำไปปรุงประกอบ ใช้ภาชนะอุปกรณ์ที่สะอาดปลอดภัย ล้างเก็บถูกสุขลักษณะ มีพฤติกรรมบริโภคที่ถูกสุขลักษณะ คือ ล้างมือก่อนบริโภค ใช้ช้อนกลาง

การเลือกซื้ออาหารปรุงสำเร็จ อาหารถุง ควรเลือกซื้อจากร้านจำหน่ายอาหาร หรือแผงลอยที่ถูกสุขลักษณะ ปรุงสุกใหม่ มีการปกปิดป้องกันแมลงวัน บรรจุในภาชนะที่สะอาดปลอดภัยมีการใช้อุปกรณ์หยิบจับ หรือตักอาหารแทนการใช้มือ

รับประทานอาหารไขมันพอเหมาะ เพื่อป้องกันการสะสมไขมันมากเกินไป รับประทานอาหารที่มีเส้นใยอาหารอย่างสม่ำเสมอ เพื่อช่วยระบบการขับถ่าย และลดไขมันในเลือด ควรกินใยอาหารอย่างสม่ำเสมอ ใยอาหารทำให้การขับถ่ายอุจจาระเป็นไปตามปกติ และป้องกันโรคหลายชนิดด้วย ระมัดระวังการรับประทานอาหารที่มีสารก่อมะเร็ง เช่น อาหารประเภททอด ย่าง เผา หรืออาหารที่ไหม้เกรียม ลดปริมาณ และระดับการรับประทานอาหารรสจัด เช่น หวานจัด เปรี้ยวจัด เค็มจัด เผ็ดจัด เพราะจะทำให้เกิดการระคายเคืองต่อเยื่อบุทางเดินอาหาร และอาจก่อโรค เช่น โรคอ้วย โรคเบาหวาน โรคไต โรคกระเพาะ เป็นต้น หลีกเลี่ยงเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ และน้ำอัดลม เพราะเสี่ยงต่อการเป็นโรคต่างๆ เช่น โรคตับแข็ง โรคแผลในกระเพาะอาหาร โรคมะเร็ง ฟันผุ โรคเบาหวาน เป็นต้น

การดื่มเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์นำไปสู่การเกิดอุบัติเหตุบนท้องถนนการเจ็บป่วยด้วยโรคต่างๆ เช่น ความดันโลหิตสูง ตับแข็ง โรคกระเพาะ เป็นต้น เครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ ได้แก่สุรา เบียร์ ไวน์ บรั่นดี กระแช่ ฯลฯ จึงควรหลีกเลี่ยงเครื่องดื่มดังกล่าว ระวังเรื่องดื่มเหล้า แม้ว่าเหล้าที่กินจะถูกเผาผลาญให้กำลังงานได้ก็จริง แต่เราไม่จัดเหล้าเป็นสารอาหาร เพราะผลที่ได้ไม่คุ้มกับอันตรายที่เหล้าคุกคามสุขภาพ คนติดเหล้ามักเป็นโรคขาดสารอาหารได้หลายชนิด เช่น โรคขาดโปรตีน และแคลอรี โรคเหน็บชา เมื่อกินเหล้าไปนานๆ ตับถูกทำลาย ยิ่งทำให้การขาดสารอาหารรุนแรงมากขึ้น